Babystuf

Hoe speel je met kleine baby's?

Met je eigen gezicht en stem kun je heel goed met kleine baby’s spelen, daardoor leert je baby vertrouwde personen herkennen. Bedenk ook dat baby’s en kinderen speelgoed heel anders kunnen gebruiken dan waarvoor het is bedoeld. Blokken zijn niet alleen maar om te bouwen, maar ook om ze om te gooien, daar kan je kindje veel plezier aan beleven. Het gaat baby’s niet om ‘hoe hoog kan ik’, ‘hoe snel kan ik’ of ‘kan ik dit maken’, maar het gaat ze om het spelen. Door te spelen leren ze!

Wat is geschikt speelgoed voor baby’s van 0 tot 6 maanden?

• Voelen: pluchen en stoffen beesten of doekjes.
• Bewegen: enkelbelletje, activitycenter, speelkleed.
• Luisteren: tikkende wekker, muziekdoosje, kinderliedjes en versjes, knisperboekje.
• Kijken: onbreekbaar spiegeltje, mobile, plaatjes op de muur, bromtol, wagenspanner.
• Grijpen: grijpbare bal, badspeeltjes, eendje, schuim, babygym, speelkleed.
• Slaan: ballenmolen, tuimelaar, rammelaar.
• Sabbelen: fopspeen, bijtring.

Afgeraden speelgoed voor kinderen tot 1 jaar:

Te klein speelgoed (zoals kralen en knikkers), scherp speelgoed, speelgoed met langwerpige uitstekende delen, dingen die moeilijk schoon zijn te maken, knuffelbeesten met lange haren, linten en touwtjes en speelgoed waarvan de inhoud vrij kan komen, zoals beesten die makkelijk kunnen worden opengepeuterd waardoor plastic balletjes of stukjes schuimrubber naar buiten komen.

Speelgoed voor baby’s van 6 tot 12 maanden:

• Kijken: spiegeltje, speelkleed, stoffen & kartonnen boekjes, wiebelaar, plaatjes kijken.
• Luisteren: cd met korte stukjes muziek, rammelaar, trommel, tamboerijn, piepbeestje.
• Babbelen: versjes, rijmpjes, telefoon.
• Slaan: ballenmolen, muziekinstrumenten.
• Graaien: zand, modder, water.
• Aftasten: speelgoed van hout zoals houten blokken en soorten stoffen in bijv. speelkleed, piramide met ringen.
• Grijpen en reiken: grijpbare bal, transparante bal met iets erin dat beweegt, handvat auto, speelgoed dat rolt.
• Bewegen: rammelaar, duikelaar, werppop, activitycenter, bal, ballon.
• Gaatjes vullen: vormenstoof, pionnen in auto, stapelbekers, puzzel met 2 of 4 stukjes.
• Ontdekken: speelkleed, papier, doosjes, lepels, pannen en deksels, zand en water.

Afgeraden speelgoed voor kinderen van 1 en 2 jaar:

Knikkers, speelgoed dat in kleine onderdelen uit elkaar kan worden gehaald, scherpe dingen, mondfluitjes, zit- en rijspeelgoed waarmee het kind makkelijk omvalt.

Liever op de buik dan in een autostoeltje

Het is niet goed om je baby te veel in eenzelfde houding (bijvoorbeeld in een wipstoeltje of autostoeltje) te zetten met alleen maar een speeltje in de hand. Baby’s spelen nog niet echt, maar verkennen alleen. Je ziet dat baby’s de speeltjes alleen maar naar de mond brengen om erop te sabbelen. Het is veel beter om je baby op de buik te leggen met maar een paar speeltjes binnen handbereik. Dit is beter voor de ontwikkeling van het spierenstelsel en de motoriek van je kindje. Ook zal je baby, doordat het meer van de omgeving ziet, zich zekerder voelen.

Kleurrijk plastic of blank hout?

Blank hout is prettig om te voelen; het heeft structuur en het is warm. Het heeft een natuurlijke smaak en het neemt vocht op. Dat is niet het geval bij kunststof. Houten speelgoed heeft meestal wat grove vormen en dat past ook goed bij baby’s omdat ze nog geen aandacht hebben voor realistische details. Bij kleurrijk speelgoed met licht, geluid en beweging geldt, dat hoe meer uiterlijkheden er zijn, hoe minder je kind zelf hoeft te bedenken en te bepalen. Bied je echter alleen maar blank houten speelgoed aan, dan zal je kindje alles moeten bedenken en dat kan weer te veel van het goede zijn. Het mooiste is een combinatie; speelgoed van goede kwaliteit, in een leuke uitvoering waarmee veel te verzinnen valt.

Vanaf één jaar wil je kindje niet meer kijken en luisteren naar zijn omgeving, maar hij of zij stapt erop af om te ontdekken en te ervaren. Het is belangrijk speelgoed aan te bieden uit de ‘schijf van vijf’:

• Creatief: klei en vingerverf, grote kleurpotloden, krijtjes, plakplaatjes.
• Constructief: blokken met noppen en doppen, piramide met ringen, stapelbakjes.
• Cognitief: boekjes met plaatjes, dvd met peuterfilmpjes, sorteerspelletjes, houten puzzels en puzzels met 6, 9 en 12 stukjes.
• Sociaal: garage met auto’s, poppen, serviesje, winkeltje, boerderij met dieren.
• Motorisch: loopwagen, loopfietsje, rijdend speelgoed, trein, trekdier.

Pedagogische waarde ja/nee?

Een goed hulpmiddel voor het bepalen van het speelgoed voor verschillende leeftijdsfasen zijn de speelwaardes op de verpakking. Vergeleken met het buitenland verkopen wij in Nederland erg veel merkloos speelgoed en is er een verschraling van het aanbod, mede veroorzaakt door een paar grote inkooporganisaties. Maar ook omdat ouders weliswaar speelgoed willen kopen dat veel speelwaarde heeft, maar niet bereid zijn daar te veel aan uit te geven. Gelukkig zijn er steeds meer ouders die de pedagogische waarde van speelgoed wel weten te waarderen en wordt er steeds vaker kwalitatief speelgoed gekocht.

Knuffels: belangrijk voor het vertrouwen

Knuffels zijn eigenlijk geen speelgoed. Uit onderzoeken blijkt dat kinderen die zich hechten aan knuffels een streepje voor hebben bij het ontwikkelen van vertrouwen. Knuffels gaan mee naar bed, mogen mee uit logeren en bij een bezoekje aan het ziekenhuis gaat de knuffel natuurlijk ook mee. Ze geven je kind het gevoel van veiligheid. Gaat je kind zich hechten aan een bepaalde knuffel, dan is het slim om daar nog eentje van te kopen voor het geval je kind zijn favoriet verliest.

BabyStuf's aandachtspunten:

• Let op de waarschuwing: niet geschikt voor kinderen beneden drie jaar. Kinderen onder de drie zijn geneigd losse onderdelen in hun mond te stoppen.
• Koop geen speelgoed bestemd voor kinderen beneden de drie jaar dat touwtjes, koordjes of daarmee vergelijkbaar materiaal heeft met uiteinden langer dan 22 cm.
• Koop geen speelgoed met harde geluiden voor jonge kinderen.
• Kijk of het speelgoed goed afgewerkt is. Houten speelgoed mag niet splinteren, mag niet gespijkerd zijn en moet verzonken schroeven hebben.
• Plastic speelgoed mag niet breken, na een breuk zijn de randen vaak vlijmscherp.
• Koop nieuwe bijtringen, rammelaars en spenen. Bijtringen, rammelaars en spenen die voor 2000 gekocht zijn, kunnen te grote hoeveelheden weekmakers bevatten die schadelijk kunnen zijn voor de gezondheid.

Europese Speelgoed Richtlijn

Er is veel te doen als het gaat om veiligheid van speelgoed. De speelgoedschandalen van giftige verf, loslatende magneetjes van speelgoed uit China, staan nog vers in ons geheugen. Met de nieuwe Europese Speelgoed Richtlijn worden er strengere eisen gesteld aan speelgoed. Fabrikanten en importeurs mogen zelf aangeven door middel van de verplichte CE-markering, dat het speelgoed veilig is. Maar een CE-merk geeft geen garantie dat het speelgoed volkomen veilig is. Let daarom op dat het speelgoed geschikt en veilig is voor de leeftijd van het kind en let extra op bij kinderen onder de drie jaar.

Bronnen: Adviesbureau Spelen en Speelgoed, BabyWereld, Consument en Veiligheid.

Kijk ook eens bij antwoorden op veelgestelde vragen van onze deskundige Marianne de Valck.